Kolia w kulturze wielbarskiej. Studia nad jednym elementem stroju kobiecego

W pierwszych trzech wiekach naszej ery znaczna cz─Ö┼Ť─ç p├│┼énocnej Polski by┼éa zaj─Öta przez osadnictwo archeologicznej kultury wielbarskiej, w du┼╝ej cz─Ö┼Ťci uto┼╝samiona z Gotami. Poznanie i rekonstrukcja stroju jej ludno┼Ťci mo┼╝liwa jest za przyczyn─ů birytualnego chowania zmar┼éych.


Poch├│wki inhumacyjne dostarczaj─ů ogromn─ů ilo┼Ť─ç informacji na temat sposobu noszenia ozd├│b oraz wygl─ůdu stroju. Celem projektu jest zbadanie zmienno┼Ťci, uk┼éadu oraz wygl─ůdu kolii pozwalaj─ůce uzna─ç niekt├│re jej warianty jako cechuj─ůce elementy grupy spo┼éecznej i wiekowej, ustalenie tzw. stroju regionalnego, przedstawienie ponadregionalnych kontakt├│w ludno┼Ťci kultury wielbarskiej w ramach p├│┼énocno-i ┼Ťrodkowoeuropejskiego Barbaricum oraz dalekosi─Ö┼╝nych kontakt├│w z Imperium Rzymskim.


Badania nad ca┼éymi zestawami paciork├│w odkrywanych w grobach wielbarskich przyczyni─ů si─Ö do dok┼éadniejszego wskazania zale┼╝no┼Ťci pomi─Ödzy wiekiem, p┼éci─ů, pozycj─ů spo┼éeczn─ů zmar┼éego a jego stroju. Na podstawie zebranego materia┼éu zostanie stworzona baza danych zawieraj─ůca opis ka┼╝dej kolii. Podobna analiza pasm paciork├│w z grob├│w inhumacyjnych z po┼éudniowej Skandynawii przynios┼éa zaskakuj─ůce efekty.


Ich por├│wnanie z materia┼éami wielbarskimi przyczyni─ç si─Ö b─Ödzie do zweryfikowania funkcjonuj─ůcych hipotez omawiaj─ůcych: genez─Ö tego zjawiska, zr├│┼╝nicowanie morfologiczne, zmienno┼Ť─ç w czasie poszczeg├│lnych element├│w, o┼Ťrodki je produkuj─ůce, dystrybucja, status spo┼éeczny.


Program Narodowego Centrum Nauki - Preludium 10

Wydział Filozoficzno-Historyczny

kierownik projektu - mgr Kinga ┼╗yto