Podwieczorek jak przed stu lat
Motywem przewodnim spotkania będzie idea podwieczorku oraz sposobów spędzania wolnego czasu przez łódzkie rodziny fabrykanckie na przełomie XIX i XX wieku oraz w okresie międzywojennym. Uczestnicy będą mieli okazję poczuć atmosferę dawnych spotkań towarzyskich i poznać zwyczaje związane z etykietą, modą, rozmowami salonowymi oraz sposobem serwowania herbaty czy kawy charakterystycznymi dla epoki. O klimat zadba grupa rekonstrukcji historycznej Ziemia Obiecana, czyli wyjątkowe grono pasjonatów, którzy zabiorą nas ze sobą w podróż w czasie. Na podstawie rzetelnych i sprawdzonych źródeł odtwarzają sytuacje w życia mieszkańców Łodzi sprzed stu lat. Dzięki nim możemy zobaczyć, jak dwie grupy społeczne (robotnicza i fabrykancka) były różnorodne w tamtych czasach. To nie są zwykłe przebrania, kostiumy, to prawdziwa lekcja żywej historii i kunsztu rekonstrukcyjnego.
Podwieczorek uświetni występ jednego z partnerów – Chór Namysto, który działa w Łodzi od trzech lat i zrzesza mieszkańców miasta wokół wspólnej pasji do śpiewu oraz działalności charytatywnej. Zespołem kieruje dyrygentka Tetiana Łopuga, a inicjatorką jego powstania jest Iryna Stepas artystka rzemiosła ludowego i pomysłodawczyni pierwszego w Europie festiwalu Namysto Fest. Repertuar chóru to nie tylko popis wokalny, ale przede wszystkim emocjonalna podróż i wsparcie dla osób potrzebujących.
Po występie w trzech pomieszczeniach pałacu zwiedzający zobaczą inscenizacje przybliżające codzienne życie fabrykanckiej rodziny:
- Gabinet Fabrykanta będzie opowieścią o historii rodzinnej firmy i funkcjonowaniu fabryki, zostaną w nim pokazane oryginalne dokumenty z epoki, druki akcydensowe i przedmioty związane z fabryką Biedermanna.
- Jadalnia Fabrykanta, w niej pokazane zostaną zasady nakrywania stołu z początku XX wieku i praca służby w pałacu fabrykanckim – wszystko zaprezentowane wśród oryginalnych platerów, porcelany, kryształów oraz zabytkowego samowaru z 1899 roku.
- Buduar Pani Domu przybliży trendy w modzie damskiej z początku XX wieku oraz prowadzenie domu fabrykanckiego. Ten obraz dopełnią rekonstrukcje sukien z pierwszej dekady XX wieku.
Dopełnieniem inscenizacji będzie krótka prelekcja „Moda łódzka w początkach niepodległości”. Katarzyna Zielińska opowie jak ubierały się łodzianki w latach 20. XX wieku. Co noszono w pałacach łódzkich fabrykantów, a jak wyglądał ubiór pozostałych mieszkanek i mieszkańców miasta. Gdzie kupowano odzież i tkaniny, skąd czerpano inspiracje i jaką rolę w kształtowaniu modowych gustów odegrała łódzka prasa. Przyjrzymy się zmianom, jakie zachodziły w modzie w Polsce w latach 20. XX wieku, oraz ich wpływowi na ubiór łodzian i łodzianek. Prelekcji towarzyszyć będzie prezentacja strojów ze zbiorów Łódzkiego Centrum Filmowego – kolekcji stanowiącej część dziedzictwa filmowej Łodzi. Kostiumy te od lat pojawiają się w polskich produkcjach historycznych, a dziś można je również oglądać podczas wydarzeń historycznych i tożsamościowych organizowanych przez Miasto Łódź oraz inne instytucje i organizacje.
Zwieńczeniem programu będzie pokaz krótkometrażowych filmów dokumentalnych poświęconych historii łódzkich rodzin fabrykanckich, dziedzictwu przemysłowemu miasta, jego architekturze oraz mieszkańcom. Pokazane zostaną:
- „Ballada o Łodzi” 1957, reż. Stanisław Kokesz
- „Pałace Ziemi Obiecanej” 1967, reż. Leszek Skrzydło
- „Łódź 550” 1973, reż. Tadeusz Stefanek
Wyświetlane filmy, będą wyjątkowe nie tylko ze względu na treść, ale i lokalność produkcji, ponieważ były realizowane przez Łódzką Wytwórnię Filmów Oświatowych. Łódzka WFO posiada ponad 75 letnią tradycję, a swój kunszt artystyczny zdobywały w niej sławy takie jak Juliusz Machulski, Krzysztof Komeda czy Andrzej Barański.
Harmonogram Podwieczorku
17.00–17.30 | Chór Namysto
17.30–19.30 | Żywa historia Pałacu Biedermanna – inscenizacje GHR Ziemia Obiecana
19.00 | „Moda łódzka w początkach niepodległości” – prelekcja odbywa się równolegle z inscenizacjami GHR Ziemia Obiecana.
19.30–20.30 | Łódź na ekranie – pokazy filmowe z Wytwórni Filmów Oświatowych
Podwieczorek… to okazja, by na chwilę cofnąć się w czasie i zobaczyć Łódź oczami jej dawnych mieszkańców, fabrykantów, ich rodzin i służby, ludzi współtworzących historię miasta.
Wydarzenie ma charakter otwarty.
Partnerstwo na rzecz dziedzictwa i rewitalizacji
Wydarzenie odbywa się w ramach Europejskich Dni Dziedzictwa 2026; są one cyklicznym projektem kulturalnym, społecznym i edukacyjnym. Podczas wrześniowego weekendu nawet niedostępne na co dzień zabytki wpuszczają w swoje mury gości, a uczestnicy licznych spotkań, prelekcji i warsztatów poznają historię i kulturę zarówno narodową, jak i tę regionalną oraz lokalną.
Wydarzenie UŁ realizowane jest także w partnerstwie na rzecz rewitalizacji, a Święto Ulicy Wschodniej to przede wszystkim okazja do spotkania, współpracy, wzajemnego poznania i odkrywania tego, co na co dzień dzieje się za drzwiami pracowni, galerii, muzeów, bibliotek oraz lokali użytkowych. Ulica Wschodnia stanie się miejscem, w którym mieszkańcy będą mogli poznać ludzi tworzących jej historię oraz przekonać się, jak wiele wartościowych inicjatyw rozwija się tam każdego dnia. Święto jest nie tylko przedsięwzięciem, mającym na celu aktywizację lokalnej wspólnoty, ale i stworzenie otwartej przestrzeni dialogu, twórczości i sąsiedzkiej integracji.
Partnerem wydarzenia jest Oddział ds. Dziedzictwa Łodzi w Urzędzie Miasta Łodzi, który zajmuje się popularyzowaniem historii miasta oraz organizacją wydarzeń poświęconych ważnym rocznicom, postaciom i wydarzeniom związanym z łódzkim dziedzictwem. Oddział przybliża historię Łodzi w angażujący sposób, wykorzystując m.in. rekonstrukcje historyczne, inscenizacje, pikniki i działania animacyjne. Współpracuje z muzeami, grupami rekonstrukcji historycznej oraz instytucjami kultury, tworząc okazje do bezpośredniego spotkania z historią i dziedzictwem miasta.
Mapa wydarzeń w ramach Święta ulicy Wschodniej
Partnerzy merytoryczni:
„BIBUŁA” – TAJNA DRUKARNIA Józefa i Marii Piłsudskich
Wytwórnia Filmów Oświatowych w Łodzi
Oddział ds. Dziedzictwa Łodzi, Biuro Aktywności Miejskiej UMŁ
Regulamin uczestnictwa w wydarzeniach oraz korzystania z Zespołu pałacowo-parkowego Alfreda Biedermanna
Zapraszamy do zapoznania się z regulaminem korzystania z Pałacu Biedermanna oraz jego przestrzeni. Dokument określa najważniejsze zasady organizacji wydarzeń, korzystania z obiektu i przebywania na jego terenie, zapewniając bezpieczeństwo, komfort oraz poszanowanie wyjątkowego charakteru tego miejsca. Prosimy o zapoznanie się z regulaminem przed wizytą w Pałacu.
Redakcja: Wiktoria Świątczak (Centrum Organizacji Wydarzeń Kulturalnych i Konferencji UŁ)
